Eskiden Cenazeye, Misafirler Yemek Getirirdi

07.02.2019 - 9:33 | Son Güncelleme: |
Yorum Yap
Bu hafta yoğun siyaset döneminden dolayı “Geçmişle Sohbet” yapamadığımız için, Tuz Gölü Dergisi'nin Eşmekaya kısmında yayınlanan “Geçmişle Sohbet”i sizle paylaşıyoruz. Bu vesileyle, geçen ay içerisinde kaybettiğimiz Mehmet Amcamıza Allah’tan tekrar rahmet diliyoruz.
Eskiden Cenazeye, Misafirler Yemek Getirirdi

Bu hafta yoğun siyaset döneminden dolayı “Geçmişle Sohbet” yapamadığımız için, Tuz Gölü Dergisi'nin Eşmekaya kısmında yayınlanan “Geçmişle Sohbet”i sizle paylaşıyoruz. Bu vesileyle, geçen ay içerisinde kaybettiğimiz Mehmet Amcamıza Allah’tan tekrar rahmet diliyoruz.

Tuz Gölü Gazetesi’nde haftalık olarak yayınladığımız ve artık bir geleneksel hale gelen; “Geçmişle Sohbet” köşesini, Tuz Gölü Dergisi’nde Eşmekaya içinde uyarlanmış şeklini yapmak istedik. Amacımız, bundan sonraki nesillere geçmiş dönemlerdeki büyüklerimizin hayat standartları ve yaşan koşulları hakkında bilgi vermek ve onlara geçmişi öğretmektir.

Bu köşemizin Eşmekaya’daki ilk konuğu muhtarlıkta yapmış bir isim olan Mehmet Çolak Amca ve eşi Münevver Yenge oldu. Şimdi sizleri bu sohbetle baş başa bırakıyoruz.

Mehmet Amca, şimdi seni tanıyalım biraz.

1949, Eşmekaya doğumluyum. Eşmekaya’da büyüdüm. İlköğretimi, Eşmekaya’da okudum. Başka okula gidemedim. 7 yaşında, babamı kaybettim. Annem, kabri cennet olsun genç yaşta babamı kaybetti ama kocaya gitmedi. Beni büyüttü, everdi. 1975’te annemde öldü. Hanımım Adanalı, kendisi 10 doğum yaptı. 9 oğlan, bir kız. Oğlumuzun dördü öldü. Şu anda 5 oğlumuz, bir kızımız var. Kızımız okumadı, oğlanların hepsi üniversite okudu.

Hanımla ikimizde aynı yaşlardayız. Zamanında kavgamız, dövüşümüz, ev hali oldu ama şimdi bir birlerimize sahibiz. Evlatlarımızda bize sahip, bu günlere kadar geldik yeğen. Eşmekaya’da da Çolak olarak bir ikimiz kaldık.

Eşmekaya’da bulunan köklü soy isimler neler emmi?

Herhalde, Eşmekaya soy ismidir. Başkan’lar var, Oğuz var, Bakım var.

Eskiden hayat şartları nasıldı emmi?

Eskiden daha zordu, benim 110 dönüm tarlam vardı; sonradan 60’ta devlet verdi ama ne adam akıllı ekebiliyorduk ne de kaldırabiliyorduk. Allah su verirse çıkıyordu, su vermezse çıkmıyordu. Eskiden tarla satmak ayıp karşılanırdı ama ben parça parça sattım çocuklarımı okuttum. Şimdi de diyorum ki tarlayı ben satmamışım, almışım. 1700 lira emekli maaşı alırım ama istesem 5 bin liraya varır. Bugün telefon açayım, çocuklarımın hepsi, istediğim parayı gönderir. Ama tabii ben onlara yük vermem. Akşam görevden geldi mi, hepsi her gün ararlar telefonla, hal hatır sorarlar. Hatta gel kış gününde orada ne işin var derler ama apartman hayatı hapishane gibi; biz burada rahat ediyoruz.

 Ben çocukları okuturken, zengin bulamadığımız günler oldu. Ama şimdi, zeytin biraz yumuşadı mı atıveriyoruz. Şimdi çok büyük bir bolluk var fakat o eski hayatın hadi hiç kalmadı. Eskiden çocuğa, tüm mahalle terbiye verirdi babası da bundan memnun kalırdı ama şimdi çocuğa seslenemiyorsun. Kadınlar bir erkek geçeceğinde, geçene kadar beklerdi. Bizler genç erkeklerdik, genç kızlar vardı mahallede akşam saklambaç oynardık. Derlerdi ki, çocuklar oyun oynuyor. O eski güven ve samimiyet kalktı.

Biz 70 yaşına girdik, hepsini gördük; geçirdik.

Şimdi Emmi, biz bu “Geçmişle sohbet” köşesinin Eskil’de 25’nci sayısını çıkardık. Eskilliler, bu köşeyi çok seviyor. Eminim, Eşmekaya halkıda çok sevecek. Ben eski dönemlerdeki hikâyeleri, özellikle sizin gibi büyüklerimize anlattırıyorum ki; gelecek nesiller dedelerinin hayatlarını bilsin ve öğrensin. Bana o günleri, hatırladığınız kadarıyla, anlatmanız çok önemli?

(Münevver Yenge Anlatıyor) Şimdi Eminim, biz Adana’da alışmıştık; yüzümü yıkadık mı çayı koyardık. Buraya bir geldim, ne çay var ne de bir şey var. Hemen ahıra koş, ahırı temizle. Acıkırsan ya bir mantı ya da bir çorba. Çok şaşırdık, kaynana kilide koyuyor her şeyi. Yumurta kilitte, yağ kilitte. Yağ Kara Mehmet’lerin evinde durur. Birde şimdi hak veriyorum. Çünkü evin herifi çalışmaz, üçte falan ancak kalkar. Bir misafir gelse, önüne koyacak hiçbir şey yok. Bundan dolayı bulunan şey kitlenirdi. Misafir gelince bir cilbir yapardın, artık ne varsa hazırlardın. Şimdi ki gibi değil, şimdi her şey markette var; istediğin zaman alıp, kullanıyorsun.

Aslında eski günlerin saygısı olsa, şimdi hayat çok iyi, çok kolay ama o eski günlerin hiçbir şeyi kalmadı. Eskiden evlerde toplanılırdı, yanan bir çırada kadınlar el işi yapar; erkekler sohbet ederdi. Şimdi her taraf ışık ama hiç el işi yapan yok. Çünkü televizyon geldi, her şey bitti.

Eşmekaya’da siyasi durum ne Emmi? Hangi belediye başkanları Eşmekaya’ya hizmet etti?

1971’de askerdeydim, burası belediye olmuş ama hiçbir şey yok. Tayfur’un babasına ben karşıydım, bir sefer oy attım. Bak üzerinden seneler geçti, babasıyla kendisinin eserleri var şu an Eşmekaya’da. Allah ülkenin başından Erdoğan’ı Eşmekaya’dan da Tayfur’u eksik etmesin.

Tayfur serttir, sertlik iyidir. Kaypak değil, yumuşak değildir. Belediye başkanı dediğin, masaya yumruğunu vurmalı. Ailenin büyüğü sert olur, o da buranın büyüğü. Eğer diğer belediye başkanları Tayfur gibi olsaydı, burası şimdi kaymakamlık olmuştu. Evin elektriği eskiden hafif bir rüzgarda giderdi şimdi yerin altına aldırttı kabloları hiçbir şey yok.

Arka taraflara hiç giremezdin, şimdi her yeri yol yaptı. Benim oğullarım, bana “baba ağzını açma, Tayfur’a oyunu ver” derler. Ben de derim ki, “zaten ona atacam.” Çünkü ben çocuğu seviyorum, sertte olsa seviyorum. Ben hastanede yattım, gelmedi, gelmesin; sonra evime geldi. Yeter ki bu köy için çalışsın.

Biz Niğde’ye bağlıydık, ta Niğde valisi Eşmekaya’nın yemeğini yemek için gelirdi ama Eşmekaya’yı gerilettiler. Birde bu halkın kafası bazı şeylere varmıyor. Şimdi bu hükümet bizim 4 yıl daha başımızda. Diyelim CHP’den aldın, İYİ Parti’den aldın; Eşmekaya’ya ne hizmet alabileceksin.  Allah hakkımızda hayırlısını versin.

Ben Demirel’in ve Tansu Çiller’in zamanında muhtardım. Hanımım doğum yaptı, tüp bulamadık, ta kahvehaneden gidip tüp aldık. Biz hepsini gördük, hangi Cumhurbaşkanı bir cenazede Kuran-ı Kerim okudu.

Emmi hani Niğde’den vali gelirdi Eşmekaya’ya dedin ya. Ne vardı Eşmekaya’nın meşhur yemeklerinden?

Eşmekaya’nın meşhur su böreği vardı. Bamya çorbası vardı, bulgur pilavı vardı, tereyağıyla pişen. Çanak vardı, yaprak sarması, lahana, cilbir derdik, yumurtayla yapılırdı. Hakikaten Eşmekaya bu civarda, yemekleriyle çok ünlüydü.

Eşmekaya’nın eski fotoğraflarına baktığımıza kavaklar, sular ve yeşillikler var. Şimdiyse o görüntülerden neredeyse hiçbir şey kalmadı. Sizin hatırladığınız kadarıyla, o dönemde Eşmekaya’nın görünümü nasıldı?

Şu bizim aşağıda sular vardı, benim hala botum durur hatta biz orada lastik botla gezerdik. Alay Komutanı o zaman ava gelmiş. Buzun üzerinde gezerken buz kırıldı, bizde oradaydık. Divindikçe içeriye batıyor. O zaman cep telefonları yoktu. Hemen Topal Hamza vardı, rahmetli oldu yakınlarda; o hemen eve gelip, telefon açtı, helikopterle aldılar alay komutanını.

Her tarafımız ağaçtı, buradan arka taraf hiç gözükmezdi. Ama şimdi her şey bitti. Her gelen belediye başkanı, menfaatine mi çalıştı ne oldu bilmiyorum ama gerçekten Tayfur çocuk biraz düzeltmeye çalışıyor. Bunu bilmek lazım.

Eşmekaya’nın adı nereden geliyor emmi biliyor musunuz?

Oğlumun birisi tarihçi, Edirne’de okudu. Onun anlattığını söylüyorum. Edirne’de Eşmekaya’ya ait bir kitap okumuş. Atçeken beyleri Karaman’dan buraya gelirler. O dönemm biliyorsun, nerde su varsa oraya konarlarmış. İçme suyu için, kuyu kazmaya başlarlar. Altı kaya çıkar. Tekrar bir yere daha kazarlar, yine kaya çıkar. Onların başındaki der ki, Eşme oğlum, bunun altı kaya. Eşmekaya ismi oradan gelir. Aklına gelir, buranın adı Eşmekaya olsun der.

Eskiden düğünler, cenazeler nasıl olurdu emmi?

Düğünler defli olurdu, def çalınırdı. Defçi deli ayşa diye birileri vardı. Eskiden cenaze oldu mu? O eve bir hafta komşular yemek getirirdi. Şimdi millet orada yemek yiyor. Adam cenazesiyle mi uğraşsın, yemekle mi uğraşsın şaşırıyor. Etliekmek yiyeceğiz diye, mezardan çıkınca gidiyor evde bekliyor.

Düğünler, el birliğiyle yapılırdı. Komşular gücü yettiğince yardım ederdi. Şimdi benim en küçük oğlum Emin, onu everdim; onun borcunu ödüyorum. Şimdi hepsi ödünç oldu. Eskiden, kimsesi yoksa birisi kerpiç basardı, kimisi yatağını yorganını alırdı. Herkes yardım ederdi.

 Eski dönemlerde kullanılan alet edevatlar nelerdi emmi?

Bizim burada iki tane değirmen vardı, ta Yenice’den buraya un üğütmeye gelirlerdi. Burada nöbet beklerlerdi, ikindin olunca da iki taşı koyar, eskiden pakır dediğimiz; ağzı küçük, altı geniş şimdiki çanaklara benzer şeylerde pilav pişirirlerdi. Biçerlerin başına, ekseri patlıcan gönderirlerdi. Cingil denirdi ona, o demir cingilin kapağını açtın mı patlıcanda bir güzel koku olurdu ki, şimdi o kokuyu ben bulamıyorum.

Gaz ocağı olurdu, demir tabaklar vardı, çinko tabaklar vardı. Şimdi her şey naylona bindi, hanımlarda naylona bindi.

(Münevver Yenge Anlatıyor) şimdiki erkeklere acıyorum valla ben. Şimdi her şey para. O zaman nereden bulacaksın bulaşık sabununu, tabağı kaşığı alır, dere kenarına gider, toprakla, külle yıkardık. Şimdi nereye gidersen para olmuş. Eskiden öyle değildi. şimdi gelinler gelir, bayramda; bulaşık makinesi alın derler. Kızım, 5 gelinsiniz, birleşin, alın, bayramda geldiğiniz de kullanın, sonra da giderken fişini sökün, alın götürün deriz.

 

Facebook'ta Paylaş Twitter'da Paylaş Google Plus'da Paylaş

YORUM YAZIN

Emine karakoc 9 Şubat 2019

Dayım benim gerçekten de sohbetine doyulmazdi ne güzel bir insandı nurlar içinde yat dayicigim

CEVAPLA

0 0

Sahire Çolak 8 Şubat 2019

Sohbet biraz daha uzasaydi ne hikayeler çıkardı annemle babamdan çok teşekkür ederiz belki de en kıymetli zamanda yapılmış bir röportaj emeğinize sağlık...

CEVAPLA

0 0

Tahir Çolak 7 Şubat 2019

Teşekkürler Emin kardeşim çok hoş olmuş .Rabbim babamın mekanını cennet eylesin .

CEVAPLA

0 0

Aydın ÇOLAK 7 Şubat 2019

Bizim için çok değerli bir çalışma bu. Çok duygulandırdınız. Emekleriniz için allah razı olsun.

CEVAPLA

0 0
<---!linkleri birdaha kaldıran olursa bu siteyide silerim--->

bursa escort bayan görükle bayan escort

bursa escort görükle escort

perabet giris adresi canli casino perabet grandpashabet 1xbet bahis kacak iddaa alanya escort bayan antalya escort bodrum escort seks hikayeleri sex hikayeleri

görükle escort escort bayan elit bayan escort escort kızlar bursa vip bayan eskort escort bayanlar escort